Forenzika

Forenzika kroz istoriju

Forensic_science_collage
Koreni forenzike vode sve do Rimskog doba kada su krivične prijave podrazumevale javno iznošenje slučaja u Forumu.Lice optuženo za krivično delo i podnosilac prijave,bi javno raspravljali o ovome a osoba sa boljom argumentacijom i prezentacijom bi prevladala.Otuda i poreklo samog naziva Forenzika od latinske reči forēnsis što znači “pred forumom”.
Danas,Forenzika podrazumeva upotrebu čitavog spektra nauka u cilju pružanja odgovora na pitanja od pravnog interesa a u vezi sa kriminalom ili parničnim postupkom.
Prema istorijskim zapisima,prva upotreba Forenzike pripisuje se Arhimedu  (287-212 pne) koji je imao za zadatak da utvrdi da li je kruna koja je bila napravljena za kralja Hiero II,od čistog zlata ili je nepošteni zlatar dodao još neki element u nju.
Prvi pisani dokument o upotrebi medicine i entomologije (nauka o insektima) u rešavanju krivičnih predmeta,pripisuje se knjizi Xi Yuan Lu  (宋慈, 1186–1249) koja je objavljena 1248.U jednom od slučaja osobe ubijene sa srpom istražitelj je rešio slučaj tako što je tražio da svi koji poseduju srpove donesu na jedno mesto.Na srpu koji je koristio ubica počele su da se skupljaju muve privučene mirisom krvi.Onda je na životinjskom lešu pravio rane srpovima.Pošao je od toga da će srp sa kojim je ubijen čovek napraviti identičnu ranu i na životinjskom lešu.Nakon iznošenja ovih dokaza,ubica je priznao zločin.
Knjiga je takodje davala savete o tome kako da se napravi ralika izmedju davljenja (voda u plućima) i davljenja(polomljen vrat i hrskavica) zajedno sa drugim dokazima proizišlim iz ispitivanja leša i utvrdjivanja da li je smrt prouzrokovana ubistvom,samoubistvom ili je reč o nesreći.
U drevnoj Kineskoj kulturi za otkrivanje krivca koristiili su se metodi vezani za pljuvačku.Od osumnjičenih je traženo da napune usta sa suvim pirinčem i da ga potom ispljunu ili da na kratko ližu šipke vrućeg metala.Oba testa su imala neku validnost jer će usta krivca proizvesti manje pljuvačke.Optuženi se smatrao krivim ako se pirinač lepi za usta u izobilju ili ako nakon lizanja vruće šipke,jezik bude teško spaljen usled nedostatka pljuvačke koja bi mu pružila zaštitu.
U 16-om veku u Evropi,vojni lekari su intenzivno proučavali i prikpupljali podatke o načinu i uzroku smrti kod vojnika.
Ambroise Paré,Francuski vojni hirurg,je sistematski proučavao efekte nasilne smrti na unutrašnje organe.
Dva Italijanska hirurga Fortunato Fidelis i Paolo Zacchia postavili su temelje moderne patologije,proučavanjem promena u strukturi tela koje su se desile kao posledice bolesti.
1773 godine,Švedski hemičar Carl Wilhelm Scheele,osmislio je način otkrivanja Arsena u leševima ali samo u velikoj količini.
Ova istraživanja su proširena kada je Nemački hemičar Valentin Ross 1806 uspeo da otkrije otrov u zidovima želudca žrtve.
1836 englesko hemičar James Marsh je koristio hemijske procese pri utvrdjivanju uzroka smrti kao posledice trovanja Arsenom.
Policija je počela da koristi otiske prsiju kao dokazni materijal kada je Juan Vucetich u Argentini rešio slučaj ubistva korišćenjem krvavog  otiska prstiju koji se nalazio na uzorku skinutog odsecanjem dela vrata na kome su se otisci nalazili.
1909 Rodolphe Archibald Reiss (1875-1929) otvara prvu školu Forenzike u Lozani (Švajcarska).
Forenzika se grana u mnogo pravaca:Forensička hemija,Forenzička daktiloskopija,Forenzička psihijatrija,Forenzička psihologija,Forenzička geologija,Digitalna forenzika,Forenzička limnologija,Forenzička antropologija,Forenzička DNK analiza,Forenzička serologija,Forenzička Balistika,Forenzička video analiza…
Kao nauka i njeni istraživački medoti Forenzika se pojavljuje i u delima Ser Artura Konana Dojla u periodu оd 1887 dо 1915.Takodje i u romanima Agate Kristi kroz likove Herkula Poaroa i gospodjice Marpl.Kasnije i u tv serijama kao što su Quincy, M.E. (1976–1983),Dexter, The Mentalist, CSI,Cold Case, Bones, Law & Order, Body of Proof, NCIS, Criminal Minds, Silent Witness, Case Closed, Midsomer Murders…Sve ovo dovodi do popularizacije Forenzike.
.

Advertisements
Categories: Forenzika | Leave a comment

Create a free website or blog at WordPress.com.